Δυο μέρες μετά την παγκόσμια μέρα του Θεάτρου πέθανε σήμερα ένας από τους σημαντικότερους έλληνες θεατρικούς συγγραφείς ο Ιάκωβος Καμπανέλλης σε ηλικία 89 χρονών.
Μας κροροδότησε ένα πλούσιο έργο, κυρίως θεατρικό, αλλά κινηματογραφικό και στιχουργικό.
Είχε γεννηθεί στη Νάξο το 1922.
Άρχισε να γράφει θεατρικά έργα επειδή δεν τον δέχθηκαν στις εισαγωγικές εξετάσεις της δραματικής σχολής του «Θεάτρου Τέχνης»
Το 1950 ανέβηκε το πρώτο του έργο: «Ο χορός πάνω στα στάχυα».
Ακολούθησαν τα θεατρικά: «Η ηλικία της νύχτας», «Ο γορίλας και η Ορτανσία», «Παραμύθι χωρίς όνομα», «Βίβα Ασπασία», «Οδυσσέα γύρισε σπίτι», «Η αποικία των τιμωρημένων», «Ασπασία».
Το αντιδικτατορικό έργο, «Το μεγάλο μας τσίρκο», έγινε μεγάλη επιτυχία το 1973, στη διάρκεια της χούντας, με την Τζένη Καρέζη και τον Κώστα Καζάκο.
Στη συνέχεια, ο Καμπανέλλης έγραψε, μεταξύ άλλων, «Το κουκί και το ρεβίθι», «Ο εχθρός λαός», «Πρόσωπα για βιολί και ορχήστρα», «Τα τέσσερα πόδια του τραπεζιού», «Ο μπαμπάς ο πόλεμος», «Ο επικήδειος, «Ο αόρατος θίασος», «Ο δρόμος περνά από μέσα», «Γράμμα στον Ορέστη», «Ο δείπνος», «Πάροδος Θηβών», «Στη χώρα Ίψεν», «Η Στέλλα με τα κόκκινα γάντια», «Η τελευταία πράξη», «Μια συνάντηση κάπου αλλού», «Μια κωμωδία», «Οι δύσκολες νύχτες του κυρίου Θωμά», «Η αυλή των θαυμάτων».
Ο Ιάκωβος Καμπανέλλης, όμως έγραψε και πολλά σενάρια για τον κινηματογράφο, με διασημότερο όλων, τη «Στέλλα», έργο που έγραψε για τη Μελίνα Μερκούρη. Δικά του είναι ακόμα, «Το ποτάμι» του Νίκου Κούνδουρου, «Η αρπαγή της Περσεφόνης» του Γρηγόρη Γρηγορίου και «Κορίτσια στον ήλιο» του Βασίλη Γεωργιάδη.
Επίσης, έγραψε και τραγούδια του Μίκη Θεοδωράκη, του Μάνου Χατζιδάκι, του Σταύρου Ξαρχάκου, του Γιάννη Σπανού και του Νίκου Μαμαγκάκη.
Τέλος, έγραψε και το «Μαουτχάουζεν», τις αναμνήσεις του από τον εγκλεισμό του στο στρατόπεδο συγκέντρωσης των Ναζί, όπου έμεινε δυόμισι χρόνια.
Τρίτη 29 Μαρτίου 2011
Κάποιοι
Στις 12 Αυγούστου δεν πρόδωσαν μόνο εμένα αλλά όλη τη χώρα. Δεν στέρησαν μόνο από εμένα αλλά από όλη τη χώρα ένα μετάλλιο». Ποιοι το έκαναν αυτό; «Κάποιοι». «Κάποιοι που δεν ξέρουν πόσες θυσίες και πόσος κόπος χρειάζεται να βρίσκεσαι στην κορυφή 12 χρόνια». Δεν μπορούμε να ξέρουμε πόσοι ταυτίζονται με την αθλήτρια και θα ήθελαν να την δουν σε βάθρο. Το βέβαιον είναι ότι μαζί με όλους τους άλλους και ο ελληνικός πρωταθλητισμός έχει υπερβολική πλάκα, κυρίως σε ότι αφορά ιστορίες με εχθρούς των αθλητών. Κορυφαίο δείγμα αφήγησης η υπόθεση με την πορτοκαλάδα του αρσιβαρίστα όπου «κάποιος» του έριξε ντόπα στον χυμό για να τον ενοχοποιήσει. «Κάποιοι» άλλοι στον Άγιο Κοσμά παραβίασαν το παράθυρο της άλλης αθλήτριας και έριξαν στα συμπληρώματα διατροφής ένα απαγορευμένο δυναμωτικό. Πέρα από τους φανταστικούς εχθρούς επινοούνται και χαρακτήρες ηλιθίων, σαν κι αυτόν της Σου Λι, που της παράγγειλαν αμινοξέα κι εκείνη έστειλε Μ3.
Πιάνει το κόλπο εδώ σ’ αυτά τα χωράφια. Για όλα φταίνε τα συμφέροντα, οι Αμερικάνοι, οι Γερμανοί, ο ξένος παράγων, ο ξένος δάκτυλος, οι μασόνοι, οι Εβραίοι. «κάποιοι»… Εμείς; Τι είναι αυτά που λέτε… Ποτέ! Ποια χώρα και ποια φούμαρα. Αλλοίμονό μας που νομίζει κι ο κάθε εις ότι μπορεί να μας δουλεύει συνολικά. Μάθανε ότι φιλιόμαστε πλακώσανε κι οι γύφτοι.
Παγκόσμια Ημέρα Θεάτρου
Ανακαλύφθηκε και λειτουργεί στη χώρα μας χιλιάδες χρόνια. Είναι και αυτό όπως η δημοκρατία, η φιλοσοφία, η επιστήμη, εφεύρεση των προγόνων μας, η οποία προέκυψε από την καθημερινή ζωή και τους ευρύτερους προβληματισμούς τους. Χρησιμοποιήθηκε για να διδάξει την πόλη. Τα ίχνη θεάτρου στα αρχαία ερείπια και σήμερα αποτελούν ατράνταχτο επιχείρημα για την υψηλή πολιτιστική στάθμη των κατοίκων της.
Το έργο των αρχαίων Ελλήνων θεατρικών συγγραφέων ολοζώντανο και ανυπέρβλητο μέχρι τις μέρες μας. Η κατοπινή παραγωγή, όπως και σε πολλούς άλλους τομείς υποδεέστερη. Δεν είναι κακό που συχνά εισάγουμε σύγχρονα θεατρικά κείμενα για να διδάξουμε στις δικές μας σκηνές. Το κακό είναι ότι η δική μας θεατρική παραγωγή δεν είναι εξαγώγιμη. Φταίει βέβαια και η γλώσσα που δεν είναι ευρέως διαδεδομένη συν το ότι είμαστε έθνος «ανάδελφο». Παλαιότερα ο Κουν με το Θέατρο Τέχνης επέβαλε τους «Όρνιθες» και τους «Αχαρνής» στη μίζερη άρνηση της δική μας διανόησης και της κεντρικής εξουσίας με τους διθυράμβους που εισέπραττε στα θέατρα του κόσμου. Σήμερα μας έχει μείνει η Γιουροβίζιον και η υπέρτατη αρχή «να περνάμε καλά». Η κάθε εποχή κι ο Πολικός Αστέρας της. Η κάθε κοινωνία και οι προσανατολισμοί της.
Η θεατρική πράξη έχει τη μοναδική δύναμη της ζωντανής, της άμεσης επικοινωνίας του συγγραφέα, μέσω των ηθοποιών, με το κοινό. Οι διάλογοι είναι ζωντανοί και όχι εικονικοί, όπως στην τηλεόραση και τον κινηματογράφο. Το «ψεύδος» του θεάτρου μεγαλοφυές. Ελάχιστα τα τεχνητά μέσα που χρησιμοποιεί σε σχέση με άλλες τέχνες. Όμως η δύναμη του μηνύματος που εκπέμπεται πολύ πιο καθαρή και ισχυρή ακόμα και από την ίδια την πραγματικότητα. Ποιος δεν θυμάται τον Φρύνιχο που έκανε το θέατρο να πέσει «ες δάκρυα» και τους Αθηναίους να του επιβάλλουν εξοντωτικό πρόστιμο γιατί τους υπενθύμισε οικεία κακά με το έργο του «Μιλήτου άλωσις»; Δεν είναι τυχαίο που οι περισσότεροι ηθοποιοί θεωρούν ότι καταξιώνονται στο σανίδι και όχι στο γυαλί ή το φιλμ.
Από το 1962 η 27η Μαρτίου έχει καθιερωθεί από το Διεθνές Ινστιτούτου Θεάτρου ως «Hμέρα του Θεάτρου». Την ημέρα αυτή πριν από τις παραστάσεις στα θέατρα διαβάζεται το μήνυμα ενός ανθρώπου του θεάτρου στον οποίο το Ινστιτούτο τιμητικά αναθέτει τη σύνθεση. Μέχρι σήμερα σχετικά μηνύματα έχουν γράψει οι Ζαν Κοκτώ, Αρθουρ Μίλλερ, Λόρενς Ολίβιε, Ζαν-Λουί Μπαρώ, Πίτερ Μπρουκ, Πάμπλο Νερούδα, Ευγένιος Ιονέσκο, Λουκίνο Βισκόντι, Μάρτιν Εσλιν, Ιάκωβος Καμπανέλλης, Αριάν Μνουσκίν, Ρομπέρ Λεπάζ, Αουγκούστο Μποάλ, Τζούντιθ Ντεντς. Το φετινό μήνυμα έγραψε η Jessica A. Kaahw, συγγραφέας, ηθοποιός, σκηνοθέτης και πανεπιστημιακός, η οποία είναι ακόμα γνωστή και για το ανθρωπιστικό της έργο.
«Το θέατρο αποτελεί εκείνη την καθολική γλώσσα μέσω της οποίας μπορούμε να προωθήσουμε μηνύματα ειρήνης και συμφιλίωσης. Με την ενεργό συμμετοχή το θέατρο ενώνει πολλούς ανθρώπους που είναι έτοιμοι να αποδομήσουν προηγούμενες αντιλήψεις και, με αυτόν τον τρόπο, δίνει στον καθένα ξεχωριστά την ευκαιρία να ξαναγεννηθεί προκειμένου να πάρει αποφάσεις βασισμένες στην γνώση και στην πραγματικότητα που αποκαλύπτεται εκ νέου μπροστά του. Για να ευημερήσει το θέατρο, ανάμεσα σε άλλες μορφές τέχνης, πρέπει να κάνουμε ένα τολμηρό βήμα προς τα μπρος και να το ενσωματώσουμε στην καθημερινή ζωή, η οποία αντιμετωπίζει κρίσιμα θέματα συγκρούσεων και ειρήνης. Μπορεί να μην είναι η μόνη απάντηση που θα φέρει την ειρήνη, ωστόσο το θέατρο θα μπορούσε να αποτελέσει ουσιαστικό εργαλείο στις ειρηνευτικές αποστολές», σημειώνει μεταξύ άλλων στο μήνυμά της.
Οι μαθητές μας στα σχολεία διδάσκονται έργα των Ευριπίδη, Αισχύλου, Σοφοκλή και Αριστοφάνη ως λογοτεχνικά κείμενα. Αρκετές είναι ακόμα και οι παραστάσεις που ανεβαίνουν από μαθητικούς θιάσους με ποικίλο ρεπερτόριο. Το δικό μας 2ο Γυμνάσιο Αγίου Νικολάου μετέχοντας στα 100 χρόνια από τη γέννηση του Νίκου Γκάτσου ετοιμάζει τη φετινή σχολική χρονιά μια πρωτότυπη θεατρική παράσταση που βασίστηκε σε γνωστά και άγνωστα πρόσωπα από αυτά που αναφέρονται στα τραγούδια του ποιητή. Ο τίτλος: «Φύσ’ αεράκι φύσα με». Στην ασφυξία της μίζερης καθημερινότητας που βιώνουμε, τον ζωογόνο αέρα της ποίησης και του θεάτρου τον έχουμε ανάγκη.
Οι μαθητές μας στα σχολεία διδάσκονται έργα των Ευριπίδη, Αισχύλου, Σοφοκλή και Αριστοφάνη ως λογοτεχνικά κείμενα. Αρκετές είναι ακόμα και οι παραστάσεις που ανεβαίνουν από μαθητικούς θιάσους με ποικίλο ρεπερτόριο. Το δικό μας 2ο Γυμνάσιο Αγίου Νικολάου μετέχοντας στα 100 χρόνια από τη γέννηση του Νίκου Γκάτσου ετοιμάζει τη φετινή σχολική χρονιά μια πρωτότυπη θεατρική παράσταση που βασίστηκε σε γνωστά και άγνωστα πρόσωπα από αυτά που αναφέρονται στα τραγούδια του ποιητή. Ο τίτλος: «Φύσ’ αεράκι φύσα με». Στην ασφυξία της μίζερης καθημερινότητας που βιώνουμε, τον ζωογόνο αέρα της ποίησης και του θεάτρου τον έχουμε ανάγκη.
I.Σταμέλος
Δευτέρα 28 Μαρτίου 2011
Κυριακή 27 Μαρτίου 2011
Γενικό Άσμα
Ήμουνα στην παγκόσμια πρώτη του Canto General (Γενικό Άσμα) του Μίκη στους Ισπανικούς στίχους του Νομπελίστα Νερούδα, που έγινε τον Αύγουστο -αν δεν απατώμαι- του 1975 στο Καραϊσκάκη με την χορωδία της Γαλλικής Ραδιοφωνίας και τα κρουστά του Στρασβούργου με τους ίδιους ερμηνευτές (Φαραντούρη και Πανδή). Θυμάμαι τη βραδιά εκείνη στο κατάμεστο Καραϊσκάκη. Είχε πεθάνει ο Σοστακόβιτς ή την ίδια μέρα ή κάποια κοντά και κρατήθηκε γι' αυτό ενός λεπτού σιγή. Στο πρώτο μέρος είχε τα Επιφάνεια Αβέρωφ με τους ίδιους χορωδούς και τον Καλογιάννη.
Όσοι πήγαν στο Ηράκλειο την 25η Μαρτίου στη συναυλία με το ίδιο έργο αναφέρουν πολ΄΄υ κολακευτικά σχόλια. Κατενθουσιασμένοι. Πάντα τέτοια!
Όσοι πήγαν στο Ηράκλειο την 25η Μαρτίου στη συναυλία με το ίδιο έργο αναφέρουν πολ΄΄υ κολακευτικά σχόλια. Κατενθουσιασμένοι. Πάντα τέτοια!
Εγγραφή σε:
Αναρτήσεις (Atom)
