Η διάλεξη της Χρ. Φίλη στον Άγιο Νικόλαο

Πραγματοποιήθηκε την Κυριακή 10 Ιανουαρίου στις 11.00 π.μ. στο κινηματοθέατρο REX στον Άγιο Νικόλαο η προγραμματισμένη διάλεξη με θέμα «Μαθηματικά και εξουσία», που συνδιοργάνωσαν ο Πολιτιστικός Οργανισμός του Δήμου Αγίου Νικολάου (ΠΟΔΑΝ) και το Παράρτημα Λασιθίου της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας (ΕΜΕ), στο πλαίσιο του Ελεύθερου Ανοικτού Πανεπιστημίου Αγίου Νικολάου.

Την εκδήλωση άνοιξε ο Πρόεδρος του ΠΟΔΑΝ κ. Μανώλης Θραψανιώτης. Αρχικά διάβασε επιστολή του Καθηγητή Λ. Ζούρου ο οποίος αναφέρθηκε με ιδιαίτερα κολακευτικά σχόλια στην διοργάνωση από τον ΠΟΔΑΝ της παρουσίασης του βιβλίου του «Ας συμφιλιωθούμε με τον Δαρβίνο». Στη συνέχεια έκανε μια σύντομη αναφορά στο θέμα «Μαθηματικά και εξουσία», στην Καθηγήτρια Χριστίνα Φίλη, στην πορεία του θεσμού του Ελεύθερου Ανοικτού Πανεπιστημίου Αγίου Νικολάου και στην διοργάνωση της εκδήλωσης και έδωσε το λόγο στον Πρόεδρο του Παραρτήματος Λασιθίου της ΕΜΕ κ. Γιάννη Σταμέλο.

Ο κ. Σταμέλος πριν κάνει την παρουσίαση της ομιλήτριας παρακάλεσε τον παρευρισκόμενο σύζυγό της Καθηγητή του Λομονόσοφ Σεργκέι Ντεμίντοφ να απευθύνει έναν χαιρετισμό. Ο Καθηγητής Ντεμίντοφ διάβασε ένα κείμενο στα ελληνικά με το οποίο εξέφρασε τον θαυμασμό του για το Κρητικό περιβάλλον και τον πολιτισμό μας και ευχαρίστησε τους διοργανωτές για την θερμή φιλοξενία.

Ο κ. Σταμέλος στη συνέχεια αναφέρθηκε στα σύγχρονα αναλυτικά προγράμματα μαθηματικών στα σχολεία μας και παρατήρησε ότι οι στόχοι που τίθενται κατά τη διδασκαλία συνήθως είναι γνωστικοί, κινητικών δεξιοτήτων και σπανίως στάσεων. Παρά την σημαντική παρατήρηση του μεγάλου παιδαγωγού Bruner -στις αρχές του οποίου βασίζονται τα εν ισχύ αναλυτικά προγράμματα- πως δεν μπορούμε να έχουμε αποτελεσματική μάθηση χωρίς να περιλαμβάνουμε στη διδακτική πράξη στόχους στάσεων, στόχους, δηλαδή, που μπορούν να αλλάξουν τη συμπεριφορά των μαθητών μακροπρόθεσμα.

Αναφέρθηκε στη συνέχεια στο ρόλο του Παράρτημα Λασιθίου, το οποίο προσπαθεί με τα μέσα που διαθέτει να διοργανώνει εκδηλώσεις ενημέρωσης των μελών του, να τους τονώνει το επαγγελματικό ενδιαφέρον και να ανοίγει την επιστήμη στην κοινωνία καλλιεργώντας θετικές στάσεις γι’ αυτήν, αποκαθιστώντας έτσι κατά κάποιον τρόπο το έλλειμμα που προκύπτει από τη σχολική πρακτική.

Στη συνέχεια έκανε μια αναφορά στα Μαθηματικά, παραπέμποντας στο βιβλίο της ομιλήτριας κας Φίλη, και επισημαίνοντας ότι αυτά απαλλαγμένα από μυστικισμούς και μυστήρια μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για έναν επιστημονικό ουμανισμό.

Αναφερόμενος στο βιβλίο της «Μαθηματικά και εξουσία» είπε ότι η κα Φίλη μελέτησε στις βιβλιοθήκες του κόσμου και διερεύνησε πάνω από δεκαπέντε χρόνια το θέμα της. Παρέδωσε, όμως, στο ελληνικό αναγνωστικό κοινό ένα βιβλίο συναρπαστικό. Ένα βιβλίο, που όπως έγραψε και ο Α. Δοξιάδης «λες ότι σχεδόν κατά λάθος γεννήθηκε στη μικρή μας χώρα, καθώς είναι πρωτότυπο και ουσιαστικό σε διεθνές επίπεδο».

Κατόπιν έκανε μια σύντομη αναφορά στο εκτενές βιογραφικό της Αναπληρώτριας Καθηγήτριας του ΕΜΠ Χριστίνας Φίλη, σημειώνοντας ότι η διάλεξη αποτελεί την πρώτη μετά την βράβευσή της στο τέλος του 2009 από την Ακαδημία Αθηνών.

Η κα Φίλη αρχικά μίλησε για τον Άγιο Νικόλαο που γνώρισε το 1968 και την πόλη που είδε σήμερα. Στη συνέχεια αναφέρθηκε στους μεγάλους έλληνες μαθηματικούς Νικόλαο και Γεώργιο Χατζηδάκη που κατάγονται από την Κρήτη. Κατόπιν προσπάθησε να απαντήσει στο ερώτημα γιατί διάλεξε το θέμα «Μαθηματικά και εξουσία». Η αφορμή είπε στάθηκε μια κουβέντα που είχε στη Γαλλία ως μεταπτυχιακή φοιτήτρια για τη στάση του μαθηματικού Fourier, νομάρχη για κάποιο διάστημα στη Γαλλία, ο οποίος ακολούθησε τον Ναπολέοντα στην εκστρατεία του στην Αίγυπτο. Έτσι, είπε, της δημιουργήθηκε τότε η ιδέα της διερεύνησης. Για να ωριμάσει, όμως, η ιδέα της πήρε περίπου δυο χρόνια και για να του δώσει τη μορφή που πήρε στο βιβλίο, μαζί με το ερευνητικό μέρος, άλλα δεκαπέντε.

Στη συνέχεια αναφέρθηκε, αλλού σύντομα και αλλού με μεγαλύτερη έκταση, στους μαθηματικούς που περιέλαβε στο βιβλίο της. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον στο κοινό προκάλεσαν οι περιπτώσεις της Υπατίας, του Ομάρ Καγιάμ, του Γαλιλαίου, του Λάιμπνιτς, του Βιέτ, του Καραθεοδωρή κ.α.

Η ομιλήτρια χωρίς να συμβουλεύεται σημειώσεις, με τρόπο γλαφυρό αλλά και με περιστατικά που τεκμηρίωναν στέρεα τις απόψεις της, κράτησε αμείωτο το ενδιαφέρον του ακροατηρίου (περίπου 100 άτομα) για σχεδόν δυο ώρες μαζί με τον διάλογο που ακολούθησε. Μια αρκετά μεγάλη ομάδα συνέχισε την κουβέντα στους διαδρόμους του REX για αρκετή ώρα ακόμα, δείχνοντας έτσι το ενδιαφέρον που είχε το θέμα, όπως και η ιδιαίτερα εντυπωσιακή προσωπικότητα της ομιλήτριας.
Ήταν μια από τις πιο ενδιαφέρουσες διαλέξεις που έχουν πραγματοποιηθεί τελευταία στον Άγιο Νικόλαο και ήταν κρίμα που το REX δεν γέμισε. Η επιλογή του θέματος και της ομιλήτριας από τους διοργανωτές πολύ εύστοχη. Ευχόμαστε και στο μέλλον να έχουμε ανάλογες εκδηλώσεις.

Επιστολή Χρ. Φίλη

Αγαπητέ Κύριε Σταμέλο,
Αγαπητέ Κύριε Θραψανιώτη,
Ο Σεργκέι και εγώ σας ευχαριστούμε πάρα πολύ για την ευγενική σας πρόσκληση και για την ανεπανάληπτη φιλοξενία σας. Το διήμερο στο Άγιο Νικόλαο μας άφησε τις πιο όμορφες αναμνήσεις. Να είσθε καλά.
Δεχθείτε παρακαλώ τα θερμά μου συγχαρητήρια για όλη σας την προσπάθεια που καταβάλετε τόσο ο Πολιτιστικός Οργανισμός του Δήμου του Αγίου Νικολάου με τον κύριο Εμ. Θραψανιώτη, όσο και το Παράρτημα της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας με τον κύριο Γ. Σταμέλο.
Επιτελείτε ένα τόσο σημαντικό έργο με αυταπάρνηση αλλά και μεγάλη θέληση, που οδηγεί σ' ένα απτό αποτέλεσμα.
Στο να ανεβεί το πολιτιστικό επίπεδο των κατοίκων της όμορφης πόλη σας.
Κάνετε πράξη την ευαγγελική ρήση πως δεν μπορεί μονάχα με ψωμί να ζήσει ο άνθρωπος. Και αυτό αποτελεί μιά μεγάλη διαχρονική αλήθεια. Και φυσικά ο δρόμος είναι δύσβατος, χρειάζεται μεγάλη παλληκαριά για να επεκταθούν οι ορίζοντες, να δοθεί μια ορατή προοπτική κυρίως στα νέα παιδιά, που αυτά κυρίως είναι ευάλωτα στις σειρήνες που τα περιβάλλουν.
Η γνώση είναι δύναμη. Αν αυτή η αντίληψη μπορέσει να ριζώσει στις καρδιές των νέων, τότε θα γίνει η μεγάλη ανατροπή.
Είναι αυτονόητο πως η άνοδος του βιοτικού επιπέδου συμβάλλει καθοριστικά στην βελτίωση των συνθηκών διαβίωσης. Όμως μετά ο καθένας από μας χρειάζεται και άλλα πράγματα. Πολιτιστικά αγαθά !!! και αυτά δεν μπορούμε να τα προμηθευτούμε από κανένα κατάστημα. Ας προσπαθήσουμε να τα προσφέρουμε. Μόνο αυτό μπορούμε να κάνουμε . Από το περίσσεμά μας.
Ό,τι μπορεί ο καθένας μας και από όποιο μετερίζι.
Σε ό,τι με αφορά θα προσπαθήσω, όσο μου επιτρέπουν οι δυνάμεις μου, να είμαι κοντά σας.
Επιτελείτε σπουδαίο έργο και πρέπει να είσθε περήφανοι γι' αυτό. Μικρή η όαση σας, αλλά είναι όαση. Μακάρι και άλλες γειτονικές σας πόλεις να αποκτήσουν τέτοιες πρωτοβουλίες και αυτό να γίνει σιγά-σιγά τρόπος ζωής και κυρίως τρόπος σκέψης. Σας το εύχομαι ολόψυχα.
Καλή Χρονιά !!!
Κάθε καλό στα σπίτια σας!!!
Διαβιβάστε παρακαλώ, τους πιο θερμούς χαιρετισμούς μας σε όλους όσους είχαμε την χαρά να συναντήσουμε.
Μακάρι να έχουμε την ευκαιρία να τα ξαναπούμε.
Με Εκτίμηση
Χριστίνα Φίλη

Ψάχνοντας για φίλους

Τώρα την καλοκαιριά μικρό μου

Τον Απρίλιο του 2009 αναδείχθηκε ως η πόλη με την υψηλότερη ποιότητα ζωής σε παγκόσμια κλίμακα. Τον Μάιο, για τέταρτη συνεχόμενη χρονιά ως πρωτεύουσα των συνεδρίων. Η Βιέννη, σύμφωνα με ανάρτηση τοy τρωκτικού ( σχετικά ), αποσπά τώρα και τον τίτλο της "δημοφιλέστερης πόλης της Ευρώπης".

Σύμφωνα με στατιστική διεθνούς πύλης κρατήσεων η Βιέννη βρέθηκε το 2009 στην πρώτη θέση των δημοφιλών ευρωπαϊκών πόλεων, ακολουθούμενη από το Παρίσι και το Λονδίνο.

Σύμφωνα με την ανάρτηση: "Οπως αναφέρεται στην στατιστική αυτή, οι τιμές των ξενοδοχείων στη Βιέννη, είχαν τον περασμένο χρόνο μία μείωση, κατά μέσο όρο, της τάξης του 18 ο/ο, σε σχέση με το 2008.

Η ίδια στατιστική διαπιστώνει μεγάλες διαφορές στο κόστος διανυκτέρευσης στις ευρωπαϊκές πόλεις, για παράδειγμα η Ζυρίχη, με μέσο κόστος διανυκτέρευσης στα 124 Ευρώ, είναι πάνω από δύο φορές ακριβότερη από την Πράγα, η οποία με ένα μέσο κόστος διανυκτέρευσης 59 Ευρώ, εμφανίζεται ως η πλέον συμφέρουσα πόλη στην Ευρώπη.

Σε παγκόσμια κλίμακα, η Νέα Υόρκη είναι η, με απόσταση, ακριβότερη πόλη, καθώς η μέση τιμή δωματίου σε ξενοδοχείο ανέρχεται σε 157 Ευρώ, και αυτό παρόλη τη μείωση των τιμών τον περασμένο χρόνο κατά 18 ο/ο.

Οπως αναφέρεται στη στατιστική, η Ελβετία, έχοντας συνολικά τέσσερις πόλεις της, συγκεκριμένα Γενεύη, Ζυρίχη, Βασιλεία και Βέρνη, που βρίσκονται μεταξύ των δέκα ακριβότερων τουριστικών προορισμών σε παγκόσμια κλίμακα, θεωρείται η ακριβότερη χώρα διακοπών στον κόσμο". Αυτά προς γνώσιν.

Κρητικά βότανα και λαϊκή Ιατρική

«Στου Ψηλορείτη τσι γκρεμούς ο έρωντας φυτρώνει

τον πίνει ο νιος και ξαρρωστεί κι ο γέρος ξανανιώνει»

Η χρήση των βοτάνων στην Κρήτη χάνεται στα βάθη των αιώνων. Οι ανασκαφές στους διάφορους αρχαιολογικούς χώρους εκτός από υπολείμματα βοτάνων και καλλυντικών έφεραν στο φως και εγκαταστάσεις επεξεργασίας τους. Στην Κνωσό βρέθηκαν επιγραφές που φανερώνουν ότι τα αρωματικά σκευάσματα και τα έλαια υπήρξαν από τα βασικότερα εξαγώγιμα προϊόντα των Μινωιτών.

Είναι ακόμα γνωστή στους περισσότερους η ιστορία με τον πληγωμένο Αίγαγρο που ιάθηκε με το δίκταμο. Την αναφέρει ο Αριστοτέλης.

Με το πέρασμα των αιώνων και κυρίως λόγω της έλλειψης γιατρών και φαρμάκων, τα βότανα αποτέλεσαν βασικά συστατικά τόσο στην καταπολέμηση των ασθενειών, όσο και για τον καλλωπισμό του ωραίου φύλου.

Η Κρήτη έχει την τύχη να διαθέτει πάρα πολλά αρωματικά και θεραπευτικά φυτά. Αρκετά απ’ αυτά είναι ενδημικά. Και φυσικά η πατροπαράδοτες συνταγές έφτασαν μέχρι των ημερών μας, κυρίως με την προφορική παράδοση.

Μέχρι πριν λίγα χρόνια οι αρωματάδες γύριζαν τα χωριά και πουλούσαν τα αιθέρια έλαια που έπαιρναν από την απόσταξη διαφόρων βοτάνων, όπως το φασκόμηλο και η ρίγανη.

Σήμερα ξαναανακαλύψαμε τις ξεχασμένες θαυματουργές ικανότητες των φυτών της Κρητικής υπαίθρου, καθώς ολοένα και περισσότερο κλονίζεται η εμπιστοσύνη μας στις βιομηχανίες φαρμάκων, οι οποίες στο βωμό του κέρδους παίζουν με την υγεία μας.

Ας μην πάμε στο άλλο άκρο. Ας κρατήσουμε ότι ο χρόνος έχει αποστάξει από τα βότανα και τη λαϊκή ιατρική. Ας είμαστε ψύχραιμοι, η διαφορά του φάρμακου από το φαρμάκι είναι στη δόση.

Στη διάλεξη που διοργανώνει η Ιστορική Λαογραφική Εταιρεία Νομού Λασιθίου την Δευτέρα 11 Ιανουαρίου, ο χημικός Μανούσος Πεδιαδίτης θα επιχειρήσει με επιστημονικό τρόπο να μας μιλήσει για τη σημασία των Κρητικών βοτάνων, τη συμβολή τους στη λαϊκή Ιατρική και το μέλλον τους όχι μόνο από τις ιδιότητες τους αυτές καθαυτές αλλά και ως πεδίο επιχειρηματικής δραστηριότητας.

Ο Μανούσος Πεδιαδίτης γεννήθηκε στην Ελούντα. Τελείωσε το Γυμνάσιο και το Λύκειο στον Άγιο Νικόλαο και το Χημικό του Πανεπιστημίου Κρήτης. Συνέχισε στη Μεγάλη Βρετανία τις σπουδές του στο Μάρκετινγκ και σήμερα διατηρεί μονάδα παραγωγής αιθέριων ελαίων και φυτικών καλλυντικών από Κρητικά βότανα στον Άγιο Νικόλαο.

Η εκδήλωση της Δευτέρας, που θα γίνει στην αίθουσα διαλέξεων του Επιμελητηρίου Λασιθίου στις 19.00, είναι η τέταρτη από μια σειρά διαλέξεων του κύκλου «Πατριδογνωσία», οι οποίες διοργανώνονται από την Ιστορική Λαογραφική Εταιρεία Νομού Λασιθίου. Για την παρακολούθηση δεν απαιτούνται ιδιαίτερες γνώσεις και μπορούν να την παρακολουθήσουν και μαθητές κάθε ηλικίας. Χορηγοί είναι η Νομαρχιακή Αυτοδιοίκηση Νομού Λασιθίου και το Επιμελητήριο Λασιθίου. Η είσοδος θα είναι ελεύθερη.

Νέο τεύχος (158-159) του περιοδικού Αμάλθεια

Κυκλοφόρησε το νέο τεύχος του περιοδικού ΑΜΑΛΘΕΙΑ, που εκδίδει η Ιστορική-Λαογραφική Εταιρεία Νομού Λασιθίου. Το τεύχος είναι διπλό και έχει αριθμό 158-159. Όπως είναι γνωστό το περιοδικό κυκλοφορεί συνεχώς τα τελευταία 40 χρόνια.

Στις μόνιμες στήλες «επισημάνσεις» του νέου τεύχους υπάρχουν μικρά σχόλια επώνυμων σχετικά με τον πολιτισμό, την παιδεία, την παράδοση, το κοινωνικό γίγνεσθαι και γενικότερα για γεγονότα της περιόδου αναφοράς τους περιοδικού. Ανθολογούνται επίσης Ρίτσος, Ελύτης, Αναγνωστάκης, Καρέλη, Δημουλά κ.α.

Στη συνέντευξη του τεύχους φιλοξενείται ο ζωγράφος Μανώλης Σαριδάκης.

Στις βιβλιοδιαδρομές περιέχεται ένα μικρό αφιέρωμα στο συγγραφικό έργο του αειμνήστου δασκάλου Γιώργου Περάκη, παρουσιάζεται το βιβλίο του Μ. Μακρυδάκη «Μαντινάδες», το βιβλίο «Αγωνιστές Ελούντας και Πινών» του Μ. Μακράκη, το περιοδικό «Νέα Χριστιανική Κρήτη» και οι «Πεύκοι» του Γ. Καναβάκη.

Η υπόλοιπη αρθρογραφία περιλαμβάνει ένα μικρό αφιέρωμα στον Δερμιτζογιάννη, ένα άρθρο του Στρατή Κουρουπάκη με αφορμή δυο εγκυκλίους του 1899, ένα άρθρο του R. Fernandes σχετικά με μια νέα μέθοδο πρόβλεψης στην αρχαιολογική έρευνα. Ο κ Ι.Μ.Καραβαλάκης αναφέρεται στο άρθρο του στην «υγειονομική κατάσταση στο Οροπέδιο Λασιθίου κατά τους 19^ο και 20^ο αι.», το «Λασίθι των Αγώνων» είναι ο τίτλος άλλου άρθρου, ενώ η Ειρ. Μουδατσάκη αναφέρεται στην Κρήτη όπως εμφανίζεται στους Νόμους του Πλάτωνα. Στο τεύχος, ακόμα, δημοσιεύεται εκτενές άρθρο του κ. Γ. Χλουβεράκη αφιερωμένο στον Ελευθέριο Πλατάκη.

Για το τεύχος αυτό συνεργάστηκαν με άρθρα τους οι κκ Ι. Καραβαλάκης, Ειρ. Μουδατσάκη, Γ. Χλουβεράκης, R. Fernandes, Στ. Κουρουπάκης, Β.Κλώντζα-Γιάκλοβα, κ.α. Εικαστικές παρεμβάσεις έκαναν οι κκ Θ. Ματθαικάκη, Κ. Πέρκας, Θ. Ρωσσίδης και Ν. Μπακλαβά-Ευαγγελινάκη.

Με την ευκαιρία επιθυμούμε να ευχαριστήσουμε όλους εκείνους που με ανιδιοτέλεια συμπαρίστανται στην έκδοση και την κυκλοφορία της Αμάλθειας: Τους συνεργάτες μας, τους συνδρομητές, τους χορηγούς, τις εφημερίδες και τους ραδιοσταθμούς που προβάλουν το έργο μας και όλους εκείνους που μας στέλνουν τα καλά τους λόγια.

Το περιοδικό είναι συνδρομητικό –15 € για δυο διπλά τεύχη ετησίως- και όποιος ενδιαφέρεται για περισσότερες πληροφορίες μπορεί να απευθυνθεί στα τηλέφωνα (28410).24.789 - 6977192004 ή στο e-mail: stamelosioa@gmail.com

Για την Ιστορική-Λαογραφική Εταιρεία Νομού Λασιθίου

Ο Πρόεδρος

Ιωάννης Ευαγγ. Σταμέλος

Η Χριστίνα Φίλη συνομιλεί με τον Γιάννη Σταμέλο

Η προσφάτως (29/12/09) βραβευμένη και από την Ακαδημία Αθηνών Αναπληρώτρια Καθηγήτρια του ΕΜΠ Χριστίνα Φίλη προσκεκλημένη του Παραρτήματος Λασιθίου της Ελληνικής Μαθηματικής Εταιρείας θα μιλήσει στο Ελεύθερο Ανοικτό Πανεπιστήμιο του ΠΟΔΑΝ την Κυριακή 10 Ιανουαρίου 2010 με θέμα «Μαθηματικά και εξουσία». Στο πλαίσιο της εκδήλωσης αυτής είχαμε την παρακάτω συνομιλία.

-Πότε καταλάβατε ότι είχατε ιδιαίτερη κλίση στα Μαθηματικά;

-Δεν νομίζω πως είχα καμιά ιδιαίτερη κλίση. Στο Γυμνάσιο ήμουνα καλή και στα φιλολογικά μαθήματα.

-Έπαιξε κάποιο ρόλο σ’ αυτό το οικογενειακό σας περιβάλλον;

-Ο πατέρας μου απόφοιτος της Σχολής Ευελπίδων, είχε γερή μαθηματική παιδεία, αγαπούσε τα μαθηματικά και με βοήθησε πολύ.

-Οι δάσκαλοί σας;

-Μεγάλη κουβέντα. Κάθε δάσκαλος προσθέτει ένα λιθαράκι που στη νιότη του κανένας δεν το κατανοεί. Πολύ αργότερα καταλαβαίνει κανείς την αξία του. Πάνω σε πολλά πρόσωπα ριζώνουμε.

-Τι θα πρέπει να διαθέτει ο καλός δάσκαλος μαθηματικών;

- Γενικά το δασκαλίκι είναι δύσκολο επάγγελμα. Μόνο όποιος το ξέρει από μέσα το καταλαβαίνει.

Θυμάμαι τον συχωρεμένο τον Διονύση Λιβέρη, εξαίρετο δάσκαλο, που μας έλεγε στο φροντιστήριο "Άτιμο πράγμα ο πίνακας, του μιλάς, αλλά δεν σου απαντά. Πρέπει εσύ να τον κάνεις να σου μιλήσει". Αυτό ακριβώς πιστεύω πως πρέπει να κάνει ο δάσκαλος, όχι μόνο των μαθηματικών, να κάνει διάλογο και να βάλει τα παιδιά που έχει μπροστά του να σκέπτονται και να μην ακολουθούν ρετσέτες.

-Θέλατε από μικρή να σπουδάσετε Μαθηματικά;

-Ναι. Μου άρεσαν πολύ οι θετικές επιστήμες.

-Η ποίηση, λένε, είναι γι’ αυτούς που την έχουνε ανάγκη. Σε τι βαθμό συμμερίζεσθε την άποψη;

-Όλοι έχουμε ανάγκη από ποίηση. Αλλοίμονο αν δεν υπήρχε στη ζωή μας. Θα ήταν τόσο μίζερη και θλιβερή.

-Ποιοι είναι οι αγαπημένοι σας ποιητές;

- Δύσκολη ερώτηση. Η οικογένεια της μητέρας μου ήταν συγγενής εξ αγχιστείας με τον Καβάφη (η αδελφή της γιαγιάς της είχε παντρευτεί τον Αριστείδη Καβάφη, αδελφό του ποιητή). Έτσι από τα εφηβικά μου χρόνια λάτρεψα τον Καβάφη που κυριολεκτικά επανάστησε την ποίηση. Αλλά πως να παραλείψει κανείς τον Σεφέρη, τον Ελύτη, τον Ρίτσο, τον Τ. Λειβαδίτη και τόσους άλλους υπέροχους ποιητές που έχουμε.

Προικισμένοι με μια τόσο πλούσια γλώσσα είναι λογικό να έχουμε σπουδαία ποίηση. Ακόμα αγαπώ πολύ τους τρεις μεγάλους ακμιστές: Αχμάτοβα, Γκουμιλιόφ, Μάντελσταμ, τον ανεπανάληπτο Αλ. Μπλοκ, τον Αντόνιο Ματσάδο, τον Μπόρχες, τον Ερνέστο Καρντενάλ, τον Ελυάρ, τους άγγλους μεταφυσικούς ποιητές. Δεν θα έφθαναν πολλές σελίδες για να τους αναφέρω όλους.

-Πώς οδηγηθήκατε στη σύνθεση ποιημάτων;

-Μια προσωπική στιγμή μου άνοιξε το δρόμο για την ποίηση.

-Που βρίσκεται το όριο της Επιστήμης με την Τέχνη;

-Δεν νομίζω πως μπορούμε να μιλάμε για όρια. Αντίθετα πιστεύω πως οι δυο αυτοί κλάδοι της γνώσης βρίσκονται σε συνθήκες ώσμωσης.

-Αντεπιστέλλον μέλος της Διεθνούς Ακαδημίας της Ιστορίας των Επιστημών, Διεθνής Γυναίκα για το έτος 1993-94 από το Διεθνές Βιογραφικό Κέντρο του Κέιμπριτζ, παράσημο του Ιππότη των Ακαδημαϊκών Δαφνών από τη Γαλλική Κυβέρνηση το 2006 και πριν από λίγες μέρες βραβείο από την Ακαδημία Αθηνών. Τι ρόλο παίζουν στη ζωή σας τα βραβεία;

-Αναμφισβήτητα οι τιμές και οι διακρίσεις μου δίνουν δύναμη και κουράγιο για να συνεχίσω τη δουλεία μου και να βελτιώνομαι, όσο αυτό είναι δυνατό. Όμως δημιουργούν και μεγάλες υποχρεώσεις, καθώς συναισθάνομαι πως δεν θα πρέπει να διαψεύσω η να απογοητεύσω εκείνους που με τίμησαν.

-Μπορεί ένα βραβείο να μας αλλάξει τη ζωή;

-Εξαρτάται από τον άνθρωπο. Συνήθως τα βραβεία αυξάνουν τις υποχρεώσεις του δημιουργού.

-Τα μαθηματικά, γράφετε, ήταν πολλές φορές κοντά στην εξουσία. Ασκούν τα ίδια κάποιας μορφής εξουσία στους μη μυημένους;

-Ίσως να την ασκούν με τη μορφή μαγείας και εξερεύνησης. Ποιος δεν ονειροπόλησε κάτω από έναν έναστρο ουρανό, ψάχνοντας για απαντήσεις; Ποιος δεν αναρωτήθηκε για τη μέτρηση του χρόνου; Ποιος δε σκέφτηκε τι γίνεται περά από τη Γη μας;

-Γιατί, κατά την άποψή σας, η γυναικεία παρουσία στην Ιστορία των Μαθηματικών δεν είναι τόσο έντονη όσο σε άλλες επιστήμες;

-Οι γυναίκες άργησαν πολύ να γίνουν αποδεκτές στην κοινωνία, όχι μόνο στην Ελλάδα, αλλά παντού. Δεν είχαν τις ίδιες ευκαιρίες. Μην ξεχνάτε πως στα τέλη της δεκαετίας του ’20 η Έμμυ Νέτερ δεν γινόταν δεκτή να διδάξει στο πανεπιστήμιο της Γκέττινγκεν γιατί ακριβώς ήταν γυναίκα. Μόνο με την συνδρομή και τη θερμή υποστήριξη του Χίλμπερτ κέρδισε μια θέση πριβάτ ντοζέντ (άμισθου υφηγητού). Μάλιστα ο Χίλμπερτ αναγκάσθηκε να πει στη Μαθηματική Σχολή, πως εδώ δεν είμαστε bains mixtes (εκείνη την εποχή οι γυναίκες κολυμπούσαν ξεχωριστά από τους άνδρες) για να μας ενδιαφέρει το φύλο, αλλά πανεπιστήμιο. Στην Ελλάδα, η πρώτη γυναίκα που έγινε καθηγήτρια Μαθηματικών σε πανεπιστήμιο είναι η κυρία Σουζάνα Παπαδοπούλου στο Πανεπιστήμιο Κρήτης.

-Αν είχατε τη δυνατότητα σε ποια εποχή και σε ποιο μέρος θα θέλατε να ζούσατε;

- Στην Αθήνα του 5ου αιώνα π.Χ. όταν συντελείτο το ελληνικό θαύμα.

-Αν είχατε τη δυνατότητα τι θα αλλάζατε στη Μαθηματική Παιδεία στη χώρα μας;

-Θα προσπαθούσα να γίνουν τα μαθηματικά πιο προσιτά, ώστε να μην φοβίζουν τους μαθητές. Δείχνοντας περισσότερο την ομορφιά τους παρά την στεγνή τεχνική τους, δείχνοντας τις πολυάριθμες εφαρμογές τους και την χρησιμότητά τους. Υποχρεώνοντας, χρησιμοποιώ ακριβώς αυτή τη λέξη, άξιους και προικισμένους δασκάλους να επισκέπτονται σχολεία, κυρίως απομονωμένα, να δίνουν διαλέξεις και να απαντούν στα ερωτήματα των μαθητών. Ίσως τότε αν δουν την αόρατη πλευρά τους να μπορούν να τα αγαπήσουν.

-Σήμερα, γράφετε, οι Αυλές των ευγενών έχουν αντικατασταθεί από τις πολυεθνικές εταιρείες που έχουν στην υπηρεσία τους τα καλύτερα μυαλά, αφού Πτολεμαίοι και Μέδικοι δεν υπάρχουν πια. Προφανώς οι πολυεθνικές μαζεύουν τα καλύτερα μυαλά προκειμένου να αυξήσουν τα κέρδη τους. Βλέπετε κάποια άλλη λύση για την αξιοποίησή τους προς το συμφέρον της κοινωνίας;

- Ζούμε σε εποχή χρηματοκρατίας και θεωρώ πως είναι πολύ δύσκολο να αλλάξουν κάποιες νοοτροπίες, που έχουν γίνει πια modus vivendi. Ο προϋπολογισμός ενός κράτους πολύ δύσκολα μπορεί να αναμετρηθεί με τα κέρδη μιας πολυεθνικής.

-Συχνά ακούμε ότι οι πνευματικοί άνθρωποι στις μέρες μας δεν παίρνουν πρωτοβουλίες, δεν βγαίνουν μπροστά με το κύρος τους. Ποιο νομίζετε ότι είναι το χρέος του πνευματικού ανθρώπου σήμερα στη χώρα μας;

- Για όλους μας ισχύει ο στίχος του Καβάφη (το μεγάλο ναι ή το μεγάλο όχι).

-Αν κάποιος μαθητής με ιδιαίτερο ταλέντο στα μαθηματικά ζητούσε τις συμβουλές σας τι θα του λέγατε;

- Πως ο δρόμος είναι ανηφορικός, δύσκολος και μοναχικός, αλλά αξίζει τον κόπο να παλέψει κανείς για να πραγματοποιήσει τα όνειρά του. Αλλοίμονο σ' εκείνους που έχουν πάψει να ονειρεύονται.

-Σας ευχαριστώ πολύ.

- Εγώ σας ευχαριστώ πολύ για την τιμή που κάνετε να με προσκαλέσετε να μιλήσω στη όμορφη πόλη σας.